تاریخ انتشار : دوشنبه 2 مرداد 1402 - 13:52
71 بازدید
کد خبر : 4207

در بیست‌ویکمین برنامه «مستندات یکشنبه» خانه هنرمندان ایران مطرح شد: سینما می‌تواند سرکوب‌های ما را آزاد کند

به گزارش سایت هنری پیام هنر و به نقل از روابط عمومی خانه هنرمندان ایران، پس از نمایش این فیلم، نشست نقد و بررسی این مستند با حضور مینو خانی (دکترای تاریخ هنر، مدرس دانشگاه و منتقد سینما) و علی زمانی عصمتی (کارگردان) در سالن استاد شهناز برگزار شد. سامان بیات نیز مدیریت این نشست را برعهده داشت.

مینو خانی در بخش ابتدایی صحبت‌های خود گفت: سال‌هاست که آقای عصمتی را می‌شناسم و در جریانم که در این مدت چقدر برای ساختن فیلم‌های مختلف تلاش کرده است. متاسفانه ما در بحث نمایش فیلم‌های مستند و کوتاه با مشکل جدی مواجهیم. گروه سینمایی هنر و تجربه مدتی تلاش کرد تا این مشکل را برطرف کند اما اکنون شاهد این هستیم که این مسئله همچنان وجود دارد. به هر حال امکان دیده شدن فیلم برای فیلمساز اهمیت بسیاری داشته و سبب می‌شود تا انرژی مضاعفی برای ادامه کار خود پیدا کند. امروز فرصتی پیش آمد تا ایشان نیز بتواند به عنوان فیلمساز با مخاطبانش ارتباط برقرار کند و متوجه بازخوردهای آنها نسبت به اثر خود شود.

او در ادامه، صحبت‌های خود درباره فیلم مستند «مادرم ملکه» را اینطور آغاز کرد: نکته حائز اهمیت در این فیلم، حسی است که شاید بتوانیم آن را در حس مادرانگی ایرانی خلاصه کنیم. فکر می‌کنم هر کدام از ما که ارتباط بین آقای عصمتی و مادرش را دیدیم، حس کردیم که این مادر را می‌شناسیم و سال‌هاست با او در ارتباط بودیم. همین حس آشنا بودن انگیزه‌ای برای دیدن فیلم و دنبال کردن داستان را در ما ایجاد می‌کند. اینکه ببینیم آیا مادر موفق می‌شود پسر خود را بخنداند؟ آیا موفق می‌شود آنچه را که برای پسرش آرزو دارد ببیند یا خیر؟

این مدرس دانشگاه در ادامه صحبت‌هایش گفت: حس مادرانگی به ویژه مادر ایرانی بودن، هم وجهی منحصر به فرد و هم وجهی عمومی دارد. همه ما نگرانی‌های مادرانمان را دیدیم. به خصوص در زمانی که فرزند آنها مسیر متفاوتی را دنبال می‌کند. در چنین مواقعی توجهی خاص ایجاد شده که سبب می‌شود تا حس بین مادر و فرزند ویژه شود. من این ویژگی را در ارتباط میان آقای زمانی و مادرشان احساس کردم. زیرا زندگی آقای زمانی مانند فرزندان دیگر خانواده نیست و راه متفاوتی را پیش گرفتند. به همین دلیل حساسیت‌های بیشتری را از سمت مادر دریافت می‌کردند. البته فکر می‌کنم اگر فیلم‌های آقای عصمتی امکان دیده شدن پیدا می‌کرد، همان مسیری که مادر آرزویش را داشت برای پسر رخ داده بود.

خانی در ادامه بیان کرد: آنچه که باعث می‌شود که ما حس کنیم این مادر را می‌شناسیم و به تماشای فیلم ادامه می‌دهیم، بیشتر به دلیل وجهه عاطفی و همگانی ماجراست. به طور کل نیز فیلم‌ها از منظر روانشناسی خیلی روی ما اثر می‌گذارند و این بسیار حائز اهمیت است. این مسئله بیشتر به دنبال کردن داستان و ارتباط گرفتن با شخصیت‌های اثر مربوط می‌شود. گرچه این فیلم مستند است اما ما با داستان زندگی مادر و بچه‌هایش و به خصوص یکی از بچه‌های او مواجه هستیم.

این دکترای تاریخ هنر در ادامه صحبت‌هایش عنوان کرد: این موضوع که آثار هنری خصوصا سینما به خاطر خط داستانی‌ای که دارد، می‌تواند موجب آزاد شدن سرکوب‌های ما شود، ثابت شده است. به عنوان مثال وقتی ما زندگی شخصیتی را روی پرده می‌بینیم که می‌تواند حس بهتری برای زندگی کردن به ما بدهد،‌ حتی اگر او را نشناسیم و تجربه مشترک با او نداشته باشیم و اصطلاحا نتوانیم با او همذات‌پنداری کنیم، همین که شخصیتی را ببینیم که ما را به سمت آرامش سوق می‌دهد، باعث می‌شود تا احساس امنیت کنیم.

این منتقد سینما در ادامه بیان کرد: آخرین پلانی که مادر آقای عصمتی در کادر است، دقیقا همه این موارد را به ما می‌گوید. وقتی او دردهایش را می‌گوید، انگار در حال گفتن این مسائل به ما به عنوان مخاطب است. این موارد از لحاظ روانشناسی می‌تواند باعث آزاد شدن سرکوب‌های ما شود. فروید معتقد است که ۹۰ درصد ذهن توسط سرکوب‌های ما اشغال شده و تنها ۱۰ درصد ذهن آگاه است. یکی از مهم‌ترین راه‌ها و ابزارهایی که باعث می‌شود این سرکوب‌ها آزاد شود، فیلم دیدن یا به طور کل اثر هنری دیدن است.

خانی با بیان اینکه خواب دیدن نیز یکی از بدیهی‌ترین راه‌ها برای آزاد شدن سرکوب‌هاست، گفت: خواب دیدن نیز عملی مشابه فیلم دیدن را روی ذهن ما دارد. ما در فیلم با یک سیکلی از رخدادها مواجهیم که ما را به آرامش می‌رساند. حتی در سینمای کلاسیک هالیوود نیز شاهد هستیم که ابتدا آرامشی وجود دارد، اتفاقی رخ می‌دهد که آن آرامش به هم می‌خورد. سپس همه شخصیت‌ها تلاش می‌کنند تا آن شرایط را به حالت اول برگردانند. همین که مخاطب احساس می‌کند این سیکل وجود دارد سبب می‌شود ما احساس کنیم که هر بدی و شری می‌تواند به تعادل برسد و آرامش ایجاد شود.

 

ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 0 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : ۰
  • نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
  • نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.